Gwamnatin Tarayya ta bayyana shirin ta na ƙaddamar da FreeTV, wata tashar talbijin ta dijital ta ƙasa da za a kalla ba tare da biyan kuɗin wata-wata ba, a wani ɓangare na ƙoƙarin ta na faɗaɗa damar samun bayanai, nishaɗi da shirye-shiryen ilimi ga ‘yan Nijeriya.
An tsara ƙaddamar da wannan dandali a ranar 17 ga Yuni 2026, kuma yana daga cikin manyan shirye-shiryen Digital Switch-Over (DSO) da Nijeriya take aiwatarwa domin sauya tsarin watsa shirye-shirye gaba ɗaya daga analog zuwa dijital.
A cikin wata sanarwa da gwamnatin ta fitar yau Laraba, ta ce FreeTV zai bai wa ‘yan Nijeriya damar kallon tashoshin talbijin na dijital sama da 100, waɗanda suka haɗa da labarai, wasanni, finafinai, kiɗa, shirye-shiryen ilimi, shirye-shiryen yara da kuma shirye-shiryen da ake watsawa cikin harsunan gida.
Gwamnatin ta ce an ƙirƙiri wannan tsari ne domin ƙara haɗa kowa da kowa cikin harkokin sadarwa, samar da damarmakin tattalin arziki, bunƙasa shirye-shiryen cikin gida da tabbatar da cewa dukkan ‘yan ƙasa, ba tare da la’akari da inda suke zaune ko matsayin su na tattalin arziki ba, sun amfana daga sauyin fasahar dijital da ƙasar ke yi.
A ƙarƙashin wannan sabon tsari, masu kallo za su iya samun tashoshin talbijin na ƙasa, yankuna da jihohi ta hanyar tauraron ɗan’adam (satalayit), hanyoyin watsa shirye-shirye na ƙasa da kuma manhajar wayar salula ta FreeTV.
Ana sa ran wannan sabis ɗin zai kai ga gidaje a manyan birane, ƙananan garuruwa da yankunan karkara, har ma da wuraren da ba su samu cikakken sabis ba a farkon matakan sauyin tsarin talbijin na dijital a Nijeriya.
Jami’an gwamnati sun jaddada cewa ba lallai ne sai ‘yan Nijeriya sun sayi sababbin talbijin ba domin cin gajiyar wannan sabis ɗin. Talbijin ɗin da ake amfani da su a yanzu za su ci gaba da aiki idan suna da na’urorin DVB-T2 ko DVB-S2 masu dacewa, yayin da gidajen da tuni suke da na’urorin free-to-air masu dacewa ba za su buƙaci ƙarin kayan aiki ba.
Da yake magana gabanin ƙaddamar da shirin, Darakta Janar na Hukumar Kula da Watsa Shirye-shirye ta Ƙasa (NBC), Charles Ebuebu, ya bayyana FreeTV a matsayin wani gagarumin shiri na sauyi wanda ya yi daidai da manufar Sabuwar Fata (Renewed Hope) ta Shugaban Ƙasa Bola Ahmed Tinubu.
Ya ce: “FreeTV yana da alaƙa kai-tsaye da hangen nesa na Shugaba Bola Ahmed Tinubu na Sabuwar Fata, wadda ke da manufar faɗaɗa damar samun ayyuka, samar da damarmaki da kuma tabbatar da cewa kowane ɗan Nijeriya, ko da kuwa inda yake ko matsayin sa na tattalin arziki, zai amfana daga tattalin arzikin dijital.”
Ya ƙara da cewa, “Ta hanyar FreeTV, iyalai a faɗin Nijeriya za su iya kallon ingantattun shirye-shiryen talbijin na dijital ba tare da biyan kuɗin wata-wata ba, yayin da masu shirya finafinai da shirye-shirye, ƙwararrun ma’aikatan fasaha da matasa masu ƙirƙire-ƙirƙire za su samu sababbin dandamali da kuma sababbin guraben ayyukan yi.”
Baya ga samar da talbijin kyauta, gwamnatin ta ce wannan shiri zai taimaka wajen bunƙasa masana’antar ƙere-ƙere da watsa shirye-shirye ta Nijeriya ta hanyar samar da ayyukan yi a fannoni daban-daban na harkokin yaɗa labarai.
Domin tallafa wa samar da shirye-shirye da ƙarfafa abubuwan cikin gida, za a kafa cibiyoyin samar da shirye-shirye a yankuna daban-daban da suka haɗa da Legas, Abuja, Fatakwal, Inugu, Kano da Benin. Ana sa ran cibiyoyin za su samar da ayyukan yi ga masu shirya shirye-shirye, masu gyaran bidiyo, masu ɗaukar hoto, injiniyoyin sauti, ƙwararrun ma’aikatan fasaha da sauran masu sana’o’in ƙirƙire-ƙirƙire.
A halin yanzu, Gwamnatin Tarayya ta sake jaddada cewa ranar 31 ga Disamba 2028 ita ce ranar ƙarshe da Nijeriya za ta dakatar da tsarin analog gaba ɗaya, tare da shawartar ‘yan ƙasa da su tabbatar da cewa na’urorin su suna dacewa da tsarin, sannan su sauke manhajar FreeTV domin shiryawa ga sauyin.
